Over narcistisch misbruik en de focus op jezelf

Ongeveer een jaar geleden besloot ik om een boek te gaan schrijven over narcistisch misbruik. Waarom? Omdat ik het gevoel had dat het me zou helpen. Dat ik op deze manier mijn verleden kon verwerken. Ik voelde me op dat moment slecht, mijn stressniveau was hoog, ik huilde veel, had last van (irrationele) angsten. In die periode had ik net ontdekt dat er een naam was voor mijn klachten; narcistisch slachtoffer syndroom.

Tot die tijd had ik me vooral verdiept in narcisme. Bij elk artikel dat ik las herkende ik mijn ex – alle puzzelstukjes begonnen op hun plek te vallen. Maar des te meer ik las over narcisme en de narcistische persoonlijkheidsstoornis, des te meer merkte ik dat ik mijn ex weer een plek gaf in mijn leven. Wat je aandacht geeft groeit immers.

Ik besefte me dat dit niet was wat ik wilde. Ik wilde me beter voelen, niet slechter. Misschien was het nog niet de tijd, was ik er mentaal nog niet klaar voor. Bij alles wat ik las kwamen flarden van herinneringen terug en kwam ik tot het schokkende besef dat ik psychisch mishandeld was al die jaren. Dat de klachten die ik nu had sterk overeenkwamen met een posttraumatische stressstoornis.

Ik wilde het niet geloven. Schaamde me er zelfs voor. Dit soort klachten horen mensen te hebben die lichamelijk mishandeld zijn of seksueel misbruikt. Niet iemand zoals ik. Maar hoe meer ik las, hoe meer ik begon in te zien dat emotionele mishandeling net zo schadelijk kan zijn als fysieke mishandeling en dat de kans heel groot was dat mijn klachten hiervandaan kwamen.

Omdat ik nog niet overtuigd was, begon ik te lezen over emotionele mishandeling. Ik wilde bewijs hebben, wilde zwart op wit zien dat waar ik 20 jaar aan blootgesteld was daadwerkelijk viel onder psychische mishandeling. De lijst werd lang:

In het bijzijn van anderen haalde hij mij vaak naar beneden;

Als ik aangaf een opmerking of actie niet te accepteren, deed hij lacherig en gaf hij aan dat het maar een grapje was, of dat ik me niet zo aan moest stellen;

Mijn eigen mening werd nooit gerespecteerd, het was altijd ‘ja maar…’ en dan vertelde hij hoe het wel was of hoorde te zijn;

Als ik iets verkeerd zei lachte hij me uit, als ik een liedje meezong op de radio werd me verteld dat ik mijn mond moest houden omdat ik vals zong;

Er werd me dagelijks verteld dat ik dingen verkeerd deed, het anders aan moest pakken, dat ik niet zakelijk genoeg was en te gevoelig;

Ik moest al mijn aankopen verklaren, op een gegeven moment werd het zo erg dat ik dingen stiekem ging kopen, of dat ik zei dat mijn moeder het voor me gekocht had;

In discussies was hij altijd degene die gelijk had, hij duldde geen tegenspraak;

Hij was erg materialistisch en vond dat ik carrière moest maken, maar ik was niet ambitieus genoeg. Een gewone medewerker zijn was niet voldoende, ik moest me opwerken tot leidinggevende. Daarbij werd me wel regelmatig verteld dat ik er veel te gevoelig voor was;

Toen ik zelfstandig ondernemer was verweet hij me vaak dat ik ‘winkeltje aan het spelen’ was, terwijl hij naar buiten toe altijd opschepte dat hij een zakenvrouw had;

Ik was in zijn ogen niet slank genoeg en te lui. Ik moest maar eens met mijn luie reet van de bank afkomen;

Hij loog over alles en net zolang totdat ik aan mezelf begon te twijfelen;

Hij kon geen kritiek verdragen en zelfs een grapje over zijn persoon kon ontaarden in agressieve reacties;

Sorry zeggen deed hij nooit, doodzwijgen wel;

Hij schold me regelmatig uit en stond denigrerend met een wijzend vingertje tegenover me en zei dan dat ik mijn mond moest houden (in erge gevallen zei hij alleen ssst, alsof ik een hond was);

Hij toonde nooit liefde of genegenheid, leek geen enkel gevoel te hebben voor mijn emoties;

Alles was de schuld van een ander, hij nam nooit verantwoordelijkheid voor zijn eigen gedrag.

Daarentegen verwachtte hij wel altijd alle aandacht. Het werd nog veel erger toen ons zoontje geboren werd. Omdat ik zo’n beetje immuun was geworden voor zijn gedrag en hij geen controle meer over me dacht te hebben, werden zijn frustraties geuit op mijn zoontje. Toen hij nog maar 6 maanden uit was schold mijn ex al tegen hem en dit is nooit meer gestopt. Hoewel hij mij nooit fysiek mishandeld heeft, dreigde hij dit wel bij mijn zoontje te doen. En deed het ook. Meerdere malen heeft mijn zoontje kopstoten van zijn vader moeten incasseren en er is zelfs een moment geweest dat hij hem bij zijn keel pakte en tegen de muur drukte.

Ook in bovenstaande situaties kon mijn ex het nog zo draaien dat hem geen blaam trof, maar hier kom ik later graag een keer op terug. Met mijn zoontje is alles goed gekomen (vooralsnog, ik hoop dat hij er op de lange termijn geen problemen mee gaat krijgen). Hij heeft zijn vader zo’n drie jaar niet gezien en dit wil hij ook niet meer. Hij is nu 12 jaar, toen hij 7 was ben ik gescheiden en sindsdien woont hij ook fulltime bij mij. Ik heb hem in die jaren zien veranderen van een onzeker jongetje die niets durfde te zeggen, tot een stoere jongen die voor zichzelf durft op te komen.

Er is zo weinig bekend over emotioneel misbruik (helemaal bij volwassenen). Als je dagelijks te maken hebt met dit soort gedrag wordt je zelfbeeld compleet beschadigd. Het contact met jezelf raak je kwijt, je hebt geen idee meer wie je bent. Eigenlijk ben je alleen nog maar bezig met ‘overleven’, zo voelde het in ieder geval voor mij. Ik leefde in een staat van verdoving, voelde niets meer, voelde me dood vanbinnen. Het enige doel in mijn leven was te zorgen voor mijn zoontje, om hem te beschermen tegen de agressieve buien van zijn vader. Daarnaast was het mijn taak mijn ex te ‘genezen’, hem gelukkig te maken. Ik zelf deed er helemaal niet meer toe.

Tot het moment dat ik ineens besefte dat ik een keuze had. Ik kon van hem scheiden. Al die jaren was dat nooit bij me opgekomen, mede doordat iedereen in mijn omgeving zei dat ik er voor mijn ex moest zijn. In goede tijden en slechte tijden, nietwaar? In die tijd besefte ik me niet dat hij een narcist was, hij had wel veel problemen met zichzelf, was constant depressief. Ik kon hem toch niet in de steek laten? Ik hoor mezelf nog tegen mijn zoontje zeggen: ‘Papa mist een stofje in zijn hoofd, hij kan er niets aan doen dat hij dit doet, hij bedoelt het niet zo.’

Ik zag eindelijk in dat hij niet geholpen wilde worden. Therapie na therapie was opgestart, om vervolgens weer te horen dat psychologen losers zijn en dat hij zich ‘al veel beter voelde.’

Hij maakte me bang door te zeggen dat als ik bij hem weg zou gaan dat hij geen reden meer had om te leven, want hij was ook al zo’n slechte vader. Dat soort dingen. Je wilt geen zelfmoord op je geweten hebben, dus je blijft.

Maar goed, na mijn scheiding was het nog niet over. Nog ruim drie jaar lang voelde ik dagelijkse frustratie als ik contact met hem moest hebben. Met daarbij alle klachten die ik kreeg.

Nu kan ik eindelijk zeggen dat het goed met me gaat. Ik kan erover schrijven zonder dat het me iets doet. Behalve als het op mijn zoontje aankomt, dan voel ik wel veel pijn. Dat ik hem zolang heb blootgesteld aan het gedrag van zijn vader, daar voel ik me vaak schuldig over. Als ik artikelen lees over wat een narcistische ouder zijn/ haar kind aandoet, springen de tranen in mijn ogen.

Ik voel me gezegend dat mijn zoon geen contact wil met zijn vader en dat er vanuit mijn ex ook weinig initiatief is geweest om zijn kind te zien. Nu doet het me niets meer, maar ik heb jarenlang geprobeerd om het contact te herstellen. Nu heb ik er vrede mee dat hij zijn vader niet ziet en ik ben blij dat mijn ex uit mijn leven is. Dat is misschien ook waarom ik voel dat dit het moment is om erover te gaan schrijven, eerder had ik het niet gedurfd. Ik voel me veilig hier in Zweden. Ik heb geen last meer van stress, ik voel me vrij.

De focus moet liggen op jezelf, op jouw herstel, niet op hem. Vraag jezelf niet langer af waarom jou dit is aangedaan, probeer niet meer om antwoorden te krijgen, accepteer dat het gebeurd is en dat het nu tijd is om verder te gaan. Wees niet uit op wraak, verwijt hem niets. Ik weet hoe moeilijk dit is als je er middenin zit en ik begrijp dat het makkelijk is om achteraf te zeggen. Maar als ik drie jaar geleden had geweten dat het hem allemaal niets zou uitmaken, dan was ik veel eerder aan mijn eigen herstel gaan werken.

Het voelt dubbel om hierover te schrijven, maar als ik maar één vrouw kan laten inzien dat het beter wordt, dat ze een keuze heeft, dan is mijn missie geslaagd. Daarbij wordt er veel te weinig over geschreven (in het openbaar), waardoor het een taboe blijft. Door er meer open over te zijn kunnen andere vrouwen veel sneller inzien dat ze in een ongezonde relatie zitten en actie ondernemen. We leven maar één keer en iedereen heeft recht op een gelukkig leven.

PS Achter de schermen ben ik op dit moment druk bezig om van deze site een compleet naslagwerk te maken, zodat je hier straks alle informatie kunt vinden die je nodig hebt. Door artikelen over narcistisch misbruik af te wisselen met persoonlijke blogs, hoop ik dat vrouwen sneller gaan herkennen dat ze in een narcistische relatie zitten.

Kom dus regelmatig even terug op Coffee on Mondays voor nieuwe artikelen en blogs. Heb je vragen? Of wil je je eigen verhaal kwijt? Heb je advies of tips voor vrouwen in een soortgelijke situatie en wil je dit delen? Neem dan contact met mij op via het contactformulier (ik reageer alleen op e-mails en niet op berichten via Facebook Messenger).

Tot snel!

Tags:
0 shares

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *